Woordenlijst van Belgische overheidsopdrachten
Deze woordenlijst legt de betekenis vast van woorden uit de Belgische overheidsopdrachten, zoals de wet van 17 juni 2016 en de officiële pagina’s dat doen. Ze behandelt de aankondiging, TED, de drempels, de openbare, niet-openbare en onderhandelingsprocedure, de kwalitatieve selectie, het UEA, het bestek, de percelen en de gunning. Het Belgisch Staatsblad is niet het bulletin van de aankondigingen.
Bijgewerkt op
Woordenlijst van Belgische overheidsopdrachten: UEA, TED, e-Procurement, drempels, opdracht van beperkte waarde, procedures, percelen, bestek en gunning.
Waar deze woordenlijst voor dient
Elke ingang geeft de betekenis van een woord uit de Belgische overheidsopdrachten, zoals de wet van 17 juni 2016 of een officiële pagina het vastlegt. De eerste alinea leest u apart. De volgende zin verwijst naar de AOEX-gids of het hulpmiddel dat hetzelfde feit uitwerkt.
Aanbestedende overheid
De aanbestedende overheid is, in de wet, de Staat, een Gewest, een Gemeenschap, een lokale overheid, of een publiekrechtelijke instelling die daarvan afhangt. Aanbesteder is het ruimere woord: het dekt ook de entiteiten van de speciale sectoren. Op een aankondiging leest u de naam die de publicatie geeft.
Artikel 2, 1° en 5°, van de wet van 17 juni 2016 legt die twee woorden vast: Wet van 17 juni 2016
Aankondiging van opdracht
De aankondiging van opdracht is de publicatie waarmee de koper ondernemingen oproept om deel te nemen of een offerte in te dienen. Artikel 61 legt ze op, behalve wanneer de wet een onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking toestaat. Boven de Europese drempels gaat ze ook naar het Publicatieblad van de Europese Unie.
De leesvolgorde van een TED-aankondiging staat hier: Een TED-aankondiging lezen Of ze nog open is, leest u hier: Nog open Tekst van de wet: Wet van 17 juni 2016
TED
TED, Tenders Electronic Daily, is de elektronische versie van het supplement bij het Publicatieblad van de Europese Unie. U vindt er de aankondigingen die voor de Europese bekendmaking zijn verstuurd, boven de drempels. Een Belgische opdracht onder die drempels staat er niet in, tenzij de koper de aankondiging ook naar het Publicatieblad stuurt.
TED: TED Het supplement bij het Publicatieblad: TED De nog open aankondigingen op AOEX komen daarvandaan. Waar de andere Belgische opdrachten staan: Opdrachten buiten TED
e-Procurement
e-Procurement is het Belgische platform voor overheidsopdrachten, bij de FOD BOSA. Een onderneming schrijft zich in, raadpleegt het Bulletin der Aanbestedingen en kan er een offerte elektronisch indienen. Het bulletin bevat niet alle opdrachten: soms nodigt de koper de onderneming rechtstreeks uit. AOEX meldt zich niet aan op dit platform in de plaats van de lezer.
Adres van het platform: e-Procurement Pagina van de FOD BOSA, bijgewerkt op 24 januari 2025: FOD BOSA, 24 januari 2025
e-Notification
e-Notification is de vroegere toepassing van de FOD BOSA voor de publicatie van aankondigingen. Op 25 juli 2023 kondigde de FOD BOSA aan dat e-Notification, e-Tendering en e-Catalogue zouden worden vervangen en geïntegreerd in het platform e-Procurement, gelanceerd op 4 september 2023. Aankondigingen raadpleegt u vandaag op dat platform.
Aankondiging van de FOD BOSA, 25 juli 2023, in het Frans: FOD BOSA, 25 juli 2023 Het huidige platform: e-Procurement
Bulletin der Aanbestedingen
Het Bulletin der Aanbestedingen is het Belgische bulletin van de aankondigingen van opdrachten. Op het platform e-Procurement gaat een onderneming ernaartoe om een opdracht te zoeken. Een opdracht met Europese bekendmaking verschijnt er naast het Publicatieblad. Een opdracht met alleen Belgische bekendmaking verschijnt er zonder naar TED te gaan, tenzij de koper ze extra verstuurt.
De pagina van de FOD BOSA beschrijft die toegang: FOD BOSA, 24 januari 2025 Waar AOEX stopt, onder de drempels: Opdrachten buiten TED
Belgisch Staatsblad
Het Belgisch Staatsblad, in het Frans het Moniteur belge, is het officiële blad van de Staat. Wetten, besluiten en akten van rechtspersonen worden er gepubliceerd. Het is niet het bulletin van de aankondigingen van opdrachten. Die verschijnen in het Bulletin der Aanbestedingen en, boven de Europese drempels, op TED. AOEX neemt ze niet over: er is geen open feed.
Officieel blad: Belgisch Staatsblad Wat AOEX ervan zegt: Bronnen
BOSA
De FOD BOSA is de Federale Overheidsdienst Beleid en Ondersteuning. Hij beheert het Belgische platform voor overheidsopdrachten. Op 4 september 2023 lanceerde hij e-Procurement. Een onderneming raadpleegt er het Bulletin der Aanbestedingen en kan er langs elektronische weg een offerte indienen.
Pagina bijgewerkt op 24 januari 2025: FOD BOSA, 24 januari 2025 Aankondiging van de lancering, 25 juli 2023, in het Frans: FOD BOSA, 25 juli 2023
Drempels
De drempels zijn de bedragen exclusief btw vanaf welke de bekendmaking en de procedures veranderen. Boven de Europese drempels gaat de aankondiging naar het Publicatieblad en naar TED. Daaronder kan ze in het Bulletin der Aanbestedingen blijven, of niet gepubliceerd worden. De bedragen die gelden van 1 januari 2026 tot 31 december 2027 staan in de gids over de drempels.
Bedragen en wat ze veranderen voor een offerte: Drempels 2026-2027
Opdracht van beperkte waarde
Een opdracht van beperkte waarde is een opdracht waarvan het geraamde bedrag onder 30.000 euro exclusief btw blijft. Artikel 92 van de wet van 17 juni 2016 regelt ze: er wordt geen aankondiging gepubliceerd, de koper raadpleegt rechtstreeks ondernemingen, en de aanvaarde factuur kan als overeenkomst volstaan. Die opdracht staat niet op TED en niet in het Bulletin der Aanbestedingen.
Belgische bedragen onder de Europese drempels, met hun bronnen: Rekenhulp drempels
Onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking
Met de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking nodigt de koper ondernemingen uit zonder aankondiging te publiceren. Artikel 42, § 1, 1°, a, van de wet laat ze toe onder 140.000 euro exclusief btw voor 2026-2027 (143.000 euro in 2024-2025). Alleen de uitgenodigde ondernemingen, via e-Procurement, mogen een offerte indienen. Boven dat bedrag gaat de aankondiging naar het Bulletin der Aanbestedingen.
Belgische drempels en rekenhulp: Rekenhulp drempels
Openbare procedure
In een openbare procedure kan elke belangstellende ondernemer een offerte indienen in antwoord op een aankondiging van opdracht. Er is geen aanvraag tot deelneming: de offerte gaat vergezeld van de gevraagde informatie voor de selectie. De minimale termijn voor ontvangst van de offertes is vijfendertig dagen vanaf de verzending van de aankondiging.
Artikel 2, 22°, en artikel 36 van de wet van 17 juni 2016: Wet van 17 juni 2016 De volledige gids over de openbare procedure, stap voor stap: Openbare procedure
Niet-openbare procedure
In een niet-openbare procedure kan elke belangstellende ondernemer vragen om deel te nemen. Alleen de kandidaten die de koper na die selectie uitnodigt, kunnen een offerte indienen. De minimale termijn is dertig dagen voor de aanvraag, vanaf de verzending van de aankondiging, en dertig dagen voor de offerte, vanaf de uitnodiging. Artikel 79 legt er minstens vijf vast.
Artikel 2, 23°, artikel 37 en artikel 79, § 2: Wet van 17 juni 2016 De datum van een aanvraag tot deelneming lezen: Aanvraag tot deelneming De volledige gids over de niet-openbare procedure, stap voor stap: Niet-openbare procedure
Onderhandelingsprocedure
De wet noemt drie procedures waarin de koper kan onderhandelen, elk in de gevallen die zij voorziet. De directe onderhandelingsprocedure met voorafgaande bekendmaking laat elke belangstellende een offerte indienen. Zonder voorafgaande bekendmaking richt de koper zich tot de operatoren die hij kiest. De mededingingsprocedure met onderhandeling begint met een aanvraag tot deelneming.
Artikelen 2, 24°, 26° en 29°, daarna artikelen 38, 41 en 42: Wet van 17 juni 2016 De gevallen die de wet voorziet staan hier: Onderhandelingsprocedure
Aanvraag tot deelneming
De aanvraag tot deelneming is het geschrift waarmee een kandidaat vraagt om geselecteerd te worden, voor hij een offerte mag indienen. Ze bestaat in de niet-openbare procedure en in de mededingingsprocedure met onderhandeling. In de openbare procedure is er geen: de onderneming dient meteen een offerte in.
Artikel 2, 12°, van de wet: Wet van 17 juni 2016 Welke datum de aankondiging publiceert: Aanvraag tot deelneming
Kwalitatieve selectie
De kwalitatieve selectie gaat na of de kandidaat of de inschrijver niet uitgesloten is en of hij de opdracht kan uitvoeren. Artikel 71 beperkt de selectiecriteria tot de beroepsbekwaamheid, de economische en financiële draagkracht, en de technische en beroepsbekwaamheid. Dit is niet de gunning: de gunning vergelijkt de offertes.
Artikelen 67 tot 71 van de wet van 17 juni 2016: Wet van 17 juni 2016 Het UEA dient als voorafgaand bewijs: Gids UEA
Uitsluitingsgronden
Uitsluitingsgronden zijn de situaties waarin de koper een kandidaat of inschrijver uitsluit, in elk stadium van de procedure. Artikel 67 maakt de uitsluiting verplicht na bepaalde veroordelingen, zoals corruptie of fraude, artikel 68 bij fiscale of sociale schulden, en artikel 69 maakt ze facultatief, bijvoorbeeld bij faillissement of een ernstige beroepsfout.
Artikelen 67 tot 70 van de wet van 17 juni 2016: Wet van 17 juni 2016 Een verplichte uitsluiting na een veroordeling geldt vijf jaar vanaf het vonnis (artikel 67, § 2). Bij fiscale of sociale schulden krijgt de onderneming één keer vijf werkdagen om zich in regel te stellen (artikel 68). De onderneming kan bewijzen dat haar corrigerende maatregelen volstaan om haar betrouwbaarheid aan te tonen (artikel 70). Het UEA verklaart dat geen van die gronden geldt: Gids UEA
UEA (DUME)
Het UEA, uniform Europees aanbestedingsdocument, heet in het Frans DUME. Het is de verklaring op erewoord waarmee de onderneming bevestigt dat geen uitsluitingsgrond geldt en dat de selectiecriteria vervuld zijn. Boven de Europese drempels voegt zij het bij de offerte of de aanvraag tot deelneming. De koper aanvaardt het als voorafgaand bewijs.
Artikel 73 van de wet: Wet van 17 juni 2016 Hoe u het invult: Gids UEA
Erkenning van aannemers
De erkenning van aannemers, geregeld door de wet van 20 maart 1991, bevestigt dat een onderneming openbare werken van een bepaalde categorie en klasse mag uitvoeren. Als die wet ze oplegt, moet de overheid volgens artikel 70 van het koninklijk besluit van 18 april 2017 de vereiste erkenning vermelden in de aankondiging of in de opdrachtdocumenten.
Artikel 70 van het koninklijk besluit van 18 april 2017, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Koninklijk besluit van 18 april 2017 De offerte of de aanvraag tot deelneming vermeldt ofwel dat de onderneming over de vereiste erkenning beschikt, ofwel dat ze ingeschreven is op een officiële lijst van erkende aannemers of gecertificeerd is in een andere lidstaat, met het bewijs van gelijkwaardigheid. In een openbare procedure mag de overheid zich voor de selectie tot die vermelding beperken. Een erkende onderneming verwijst in het UEA naar het webadres van haar certificaat en hoeft de delen III tot V niet in te vullen, behalve bij bijkomende selectiecriteria die in de aankondiging staan. Het UEA invullen: Gids UEA
Bestek
Het bestek, dat de Franse tekst van de wet cahier spécial des charges noemt, is het document waarin de koper het werk, de levering of de dienst beschrijft, en de voorwaarden om te antwoorden en om uit te voeren. Hij maakt het op en hij bezorgt het. De onderneming maakt het niet op: zij dient een offerte in.
Artikel 2, 43°, van de wet: Wet van 17 juni 2016 Wie het opmaakt, en waar u het leest: Wat een bestek is De bestandsnaam volstaat niet om te zeggen wat erin staat.
Percelen
Een perceel is het deel van een opdracht dat afzonderlijk kan worden gegund. De koper legt de aard, het volume en het voorwerp vast in de opdrachtdocumenten. De aankondiging zegt of een offerte op één perceel, op meerdere of op alle mag slaan. Dat aantal per inschrijver kan beperkt worden als het maximum in de aankondiging staat.
Artikel 2, 52°, en artikel 58: Wet van 17 juni 2016 Voor hoeveel percelen een onderneming mag inschrijven: TED-aankondiging in percelen
Raamovereenkomst
Een raamovereenkomst is de overeenkomst tussen een of meer kopers en een of meer ondernemers die de voorwaarden vastlegt van de opdrachten die tijdens een bepaalde periode worden geplaatst, met name de prijzen en, in voorkomend geval, de beoogde hoeveelheden. Ze duurt, net als de opdrachten die erop steunen, niet langer dan vier jaar, behalve in uitzonderlijke, gemotiveerde gevallen.
Men spreekt ook van een raamcontract. Artikel 2, 35°, en artikel 43 van de wet: Wet van 17 juni 2016 De aankondiging zegt of de koper de raamovereenkomst met een of meer ondernemers wil sluiten. Wanneer de TED-aankondiging de wijze publiceert, met of zonder nieuwe oproep tot mededinging, neemt de AOEX-fiche die over. De aankondiging in volgorde lezen: Een TED-aankondiging lezen De volledige gids over de raamovereenkomst: Raamovereenkomst
Onderaanneming
Bij onderaanneming vertrouwt de opdrachtnemer een deel van de uitvoering van de opdracht toe aan een andere onderneming. Hij blijft als enige aansprakelijk tegenover de aanbesteder, die geen contractuele band heeft met de onderaannemer. In een fraudegevoelige sector deelt de opdrachtnemer uiterlijk bij het begin van de uitvoering naam, contactgegevens en wettelijke vertegenwoordigers van alle onderaannemers mee.
Artikelen 12 tot 12/4 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013: Koninklijk besluit van 14 januari 2013 Een onderaannemer mag niet het geheel van wat hem is toevertrouwd verder uitbesteden, noch alleen de coördinatie behouden. In een fraudegevoelige sector telt de keten hoogstens drie niveaus voor werken van een categorie, twee voor een ondercategorie en voor diensten (artikel 12/3). De aanbesteder kan de uitsluitingsgronden van de rechtstreekse onderaannemers nagaan en hun vervanging vragen (artikel 12/2). Het UEA, wanneer de offerte steunt op andere entiteiten: Gids UEA
Borgtocht
De borgtocht is de financiële waarborg die de opdrachtnemer geeft voor zijn verplichtingen tot de volledige en goede uitvoering van de opdracht. Hij bedraagt in beginsel vijf procent van de waarde van de opdracht, tenzij de opdrachtdocumenten een lager percentage of geen borgtocht bepalen. Onder 50.000 euro gegunde waarde mag de koper hem niet eisen.
Artikel 2, 8°, en artikelen 25 tot 33 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013: Koninklijk besluit van 14 januari 2013 Hij wordt gesteld binnen dertig dagen na de sluiting van de opdracht, tenzij een langere termijn is bepaald (artikel 27): in geld, in openbare fondsen, als gezamenlijke borgtocht of via een waarborg van een kredietinstelling of verzekeringsonderneming. Voor een raamovereenkomst met één opdrachtnemer kan de koper een globale borgtocht van drie procent bepalen (artikel 25, § 3). Zonder borgtocht na ingebrekestelling en een laatste termijn van vijftien dagen kan de koper hem ambtshalve samenstellen met een straf van twee procent van het oorspronkelijke bedrag (artikel 29). Hij wordt voor de helft of volledig vrijgegeven bij de voorlopige of definitieve oplevering (artikel 33). De drempels van de opdracht: Drempels 2026-2027
Gunning
De gunning is de beslissing waarmee de koper de gekozen inschrijver aanwijst. Hij steunt op de economisch meest voordelige offerte: de prijs, de kost, of de beste prijs-kwaliteitverhouding. De criteria staan in de aankondiging van opdracht of in een ander opdrachtdocument. De gunningsaankondiging, daarna gepubliceerd, zegt wie gekozen is wanneer dat feit gepubliceerd is.
Artikel 2, 38°, en artikel 81: Wet van 17 juni 2016 De gunningscriteria en hun weging, artikel per artikel: Gunningscriteria Gunningsaankondigingen gelezen op TED: Gunningsaankondigingen
Wachttermijn (standstill)
De wachttermijn is de periode waarin de koper de opdracht na zijn gunningsbeslissing niet mag sluiten. Artikel 11 van de wet van 17 juni 2013 over de rechtsmiddelen bepaalt vijftien dagen vanaf de mededeling van de gemotiveerde beslissing aan de betrokken kandidaten en inschrijvers. Zo blijft er tijd om een schorsing te vragen.
Artikelen 11, 12, 23 en 30 van de wet van 17 juni 2013, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Wallex, rechtsmiddelenwet 17/06/2013 Gebeuren de verzendingen niet gelijktijdig, dan loopt de termijn vanaf de laatste verzending. Wordt binnen die vijftien dagen een vordering tot schorsing ingediend (artikel 23, § 3) en wordt de koper verwittigd, dan mag hij pas sluiten na de beslissing van de beroepsinstantie; anders mag hij sluiten na afloop van de termijn. Geen wachttermijn als Europese bekendmaking niet verplicht is, als de enige betrokken inschrijver de gekozen inschrijver is, of bij een opdracht op basis van een raamovereenkomst (artikel 12). Onder de Europese drempels geldt hij voor in België bekendgemaakte werken waarvan de offerte meer dan de helft van de Europese drempel bedraagt (artikel 30). Het beroep tot nietigverklaring wordt binnen zestig dagen ingesteld. De drempels: Drempels 2026-2027
Abnormale prijs
Een abnormale prijs is een prijs of kost die bij het prijzenonderzoek abnormaal laag of hoog lijkt. Artikel 84 van de wet van 17 juni 2016 verplicht de koper de prijzen te onderzoeken. Artikel 36 van het koninklijk besluit van 18 april 2017 verplicht hem dan om schriftelijke verantwoording te vragen, in principe binnen twaalf dagen.
Artikelen 33 tot 36 van het koninklijk besluit van 18 april 2017: Koninklijk besluit van 18 april 2017 De verantwoording gaat onder meer over de zuinigheid van het procedé, de technische oplossingen of uitzonderlijk gunstige voorwaarden, de originaliteit van de offerte en wettig verkregen overheidssteun, en over de naleving van het milieu-, sociaal en arbeidsrecht. De inschrijver moet bewijzen dat hij de verantwoording heeft verstuurd. De koper weert de offerte als substantieel onregelmatig als een niet-verwaarloosbare post of het totaalbedrag abnormaal blijft; anders motiveert hij in de gunningsbeslissing dat de prijs niet abnormaal is. Artikel 84 van de wet: Wet van 17 juni 2016
Onregelmatige offerte
Een onregelmatige offerte voldoet niet aan een vereiste van de opdracht. Artikel 76 van het koninklijk besluit van 18 april 2017 onderscheidt de substantiële onregelmatigheid, die een discriminerend voordeel geeft, de mededinging vervalst, de beoordeling of vergelijking van de offerte verhindert of de verbintenis onzeker maakt, en de niet-substantiële onregelmatigheid, die de offerte niet nietig maakt.
Artikel 76 van het koninklijk besluit van 18 april 2017, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Koninklijk besluit van 18 april 2017 Substantieel zijn onder meer de strafrechtelijk gesanctioneerde niet-naleving van het milieu-, sociaal of arbeidsrecht, en de niet-naleving van de minimale eisen of van de eisen die de opdrachtdocumenten als substantieel aanduiden. In een openbare of niet-openbare procedure verklaart de koper de offerte nietig bij een substantiële onregelmatigheid, of bij meerdere niet-substantiële onregelmatigheden die samen hetzelfde gevolg hebben. In een procedure met onderhandeling is regularisatie in bepaalde gevallen mogelijk vóór de onderhandelingen. De minimale eisen staan in het bestek: Wat een bestek is
Verbintenistermijn van de offerte
De verbintenistermijn is de periode waarin de onderneming gebonden blijft door haar offerte, zoals eventueel verbeterd door de overheid. Artikel 58 van het koninklijk besluit van 18 april 2017 legt die termijn vast op negentig dagen vanaf de uiterste datum voor ontvangst van de offertes, tenzij de opdrachtdocumenten een andere termijn bepalen.
Artikel 58 van het koninklijk besluit van 18 april 2017, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Koninklijk besluit van 18 april 2017 Vóór het verstrijken kan de overheid de inschrijvers vragen de termijn vrijwillig te verlengen. Deze regel geldt niet voor de onderhandelingsprocedure zonder voorafgaande bekendmaking. Verstrijkt de eventueel verlengde termijn zonder dat de opdracht gesloten is, dan moet de overheid volgens artikel 89 de inschrijver schriftelijk vragen of hij zijn offerte handhaaft; een wijziging wordt alleen aanvaard als ze gerechtvaardigd is door omstandigheden na de uiterste indieningsdatum en de offerte de voordeligste blijft. De geldende termijn staat in het bestek: Wat een bestek is
Niet-gunning
Niet-gunning is de beslissing van de koper om de opdracht na de procedure niet te gunnen. Volgens artikel 85 van de wet van 17 juni 2016 verplicht een procedure niet tot gunnen of sluiten van de opdracht. De koper kan afzien, of de procedure opnieuw beginnen, zo nodig op een andere wijze. Hij maakt dat bekend via de gunningsaankondiging.
Artikel 85 van de wet: Wet van 17 juni 2016 Een ingediende offerte geeft dus geen recht op de opdracht. Wanneer het bestek een vergoeding voor de offerte bepaalt (artikel 12/9 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013), blijft die verschuldigd als de koper afziet nadat offertes zijn ingediend, mits de andere voorwaarden vervuld zijn: Koninklijk besluit van 14 januari 2013 Gunningsaankondigingen gelezen op TED: Gunningsaankondigingen
Uitvoeringsvoorwaarden
Uitvoeringsvoorwaarden zijn bijzondere eisen die de koper stelt aan de uitvoering. Artikel 87 van de wet van 17 juni 2016 laat ze toe als ze verband houden met het voorwerp van de opdracht in de zin van artikel 81 en vermeld zijn in de aankondiging of in de opdrachtdocumenten. Ze kunnen economische, innovatieve, milieu-, sociale of werkgelegenheidsoverwegingen betreffen.
Artikel 87 van de wet, gelezen op 27 oktober 2026: Wet van 17 juni 2016 Een uitvoeringsvoorwaarde is geen gunningscriterium: ze beoordeelt de offertes niet, ze geldt voor de opdrachtnemer. De gunningscriteria worden hier uitgelegd: Gunningscriteria Ze staat in het bestek.
Voorlopige en definitieve oplevering
De oplevering is de handeling waarmee de koper vaststelt dat de prestaties voldoen aan de voorgeschreven controles. Artikel 64 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013 voorziet, naargelang het geval, een voorlopige oplevering na de uitvoering en, na afloop van een waarborgtermijn, een definitieve oplevering die de volledige voltooiing van de opdracht markeert.
Artikelen 64, 92, 93, 156 en 157 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Wallex, KB 14/01/2013 Bij werken wordt binnen vijftien dagen na de vastgestelde voltooiingsdatum, of na de aanvraag van de aannemer als hij vroeger of later klaar is, een proces-verbaal van voorlopige oplevering of van weigering opgesteld. De waarborgtermijn loopt vanaf de voorlopige oplevering en duurt één jaar als de opdrachtdocumenten niets bepalen. De definitieve oplevering of de weigering ervan wordt opgesteld in de vijftien dagen vóór het einde van die termijn. Bij twee opleveringen wordt de borgtocht telkens voor de helft vrijgegeven (artikel 93). Bij diensten is de oplevering, behoudens andersluidende bepaling, eenmalig en definitief (artikel 157). De drempels van de opdracht: Drempels 2026-2027
Prijsherziening
De prijsherziening is de herzieningsclausule die de prijs van de opdracht aanpast aan de evolutie van de kosten. Artikel 38/7 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013 legt ze op bij opdrachten voor werken en voor de diensten van bijlage 1: uurlonen en sociale lasten, plus, naargelang de opdracht, materialen, grondstoffen of wisselkoersen.
Artikel 38/7 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Wallex, KB 14/01/2013 De formule steunt op objectieve en controleerbare parameters, met wegingscoëfficiënten die de werkelijke kostenstructuur weerspiegelen, en kan een vaste, niet-herzienbare factor bevatten. Ze is niet verplicht voor een opdracht geraamd op minder dan 120.000 euro waarvan de initiële uitvoeringstermijn korter is dan honderdtwintig werkdagen of honderdtachtig kalenderdagen. Voor leveringen en andere diensten kan de koper ze voorzien (§ 2); zonder formule kan hij verwijzen naar de gezondheidsindex of de index van de consumptieprijzen. De formule staat in het bestek: Wat een bestek is
Straffen en boetes wegens laattijdigheid
Straffen sanctioneren een bij proces-verbaal vastgestelde tekortkoming in de uitvoering; boetes wegens laattijdigheid sanctioneren enkel het overschrijden van de termijn. Artikel 46 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013 zegt dat de boetes los staan van de straffen, verschuldigd zijn zonder ingebrekestelling en van rechtswege gelden voor alle dagen vertraging.
Artikelen 44 tot 46/1, 86 en 154 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Wallex, KB 14/01/2013 De opdrachtnemer heeft vijftien dagen na de verzending van het proces-verbaal om zijn verweer in te dienen (artikel 44). Zonder bijzondere straf is de algemene straf eenmalig (0,07 % van het oorspronkelijke bedrag, tussen 40 en 400 euro) of dagelijks (0,02 %, tussen 20 en 200 euro), vanaf de derde dag na de verzending (artikel 45). De btw telt niet mee in de berekeningsbasis (artikel 46/1). Bij werken bedraagt de boete R = 0,45 × M × n²/N², met een maximum van 5 % van het bedrag (artikel 86). Bij diensten bedraagt ze 0,1 % per dag vertraging, met een maximum van 7,5 %, en boetes onder 75 euro worden verwaarloosd (artikel 154). De eigen clausules van de opdracht staan in het bestek: Wat een bestek is
Betalingstermijn en verwijlintresten
De betalingstermijn is de behandelingstermijn waarin de koper nagaat en betaalt wat hij verschuldigd is. Het koninklijk besluit van 14 januari 2013 legt hem vast op dertig dagen: vanaf de schuldvordering bij werken (artikel 95), vanaf de levering bij leveringen (artikel 127) en vanaf de vaststelling van het einde van de diensten (artikel 160).
Artikelen 69, 95, 127 en 160 van het koninklijk besluit van 14 januari 2013, gelezen op Wallex op 28 oktober 2026 (Franse tekst): Wallex, KB 14/01/2013 De betaling veronderstelt een regelmatig opgestelde factuur en de andere gevraagde documenten. De termijn wordt zestig dagen voor erkende kopers die gezondheidszorg verstrekken, voor die activiteit. Bij werken stelt de koper een proces-verbaal op met het verschuldigde bedrag en verzoekt hij de aannemer binnen vijf dagen te factureren (artikel 95). Wordt de termijn overschreden terwijl de opdrachtnemer zijn verplichtingen is nagekomen, dan is van rechtswege en zonder ingebrekestelling een enkelvoudige intrest verschuldigd, tegen de herfinancieringsrente van de Europese Centrale Bank verhoogd met acht procent, elk semester bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad, plus een forfaitaire vergoeding van veertig euro voor invorderingskosten (artikel 69). De eigen modaliteiten van de opdracht staan in het bestek: Wat een bestek is
Variante en optie
Een variante is een alternatieve ontwerp- of uitvoeringswijze, gevraagd door de koper of voorgesteld door de inschrijver. Een optie is een bijkomend element dat niet strikt noodzakelijk is voor de uitvoering. Artikel 56 van de wet van 17 juni 2016 zegt dat de koper ze in de aankondiging toestaat of vereist. Zonder die vermelding is geen enkele toegelaten.
Artikel 2, 53° en 54°, en artikel 56 van de wet: Wet van 17 juni 2016 Onder de Europese drempels mag de inschrijver, behoudens andersluidend beding in de opdrachtdocumenten, vrije varianten en vrije opties indienen. De opdrachtdocumenten bepalen de minimumeisen van een variante en zeggen of ook een basisofferte gevraagd wordt. Waar de TED-aankondiging het zegt, per perceel: Variante in een TED-aankondiging
CPV
De CPV, de gemeenschappelijke woordenlijst voor overheidsopdrachten, is de Europese nomenclatuur die het voorwerp van een opdracht klasseert. Artikel 2, 40°, van de wet definieert ze via verordening (EG) nr. 2195/2002. AOEX vergelijkt die codes met de gepubliceerde activiteit van de onderneming om nog open aankondigingen te sorteren. Een code die ontbreekt, wordt niet verzonnen.
Artikel 2, 40°: Wet van 17 juni 2016 Een aankondiging en een activiteit vergelijken: Activiteit en CPV
Veelgestelde vragen
Wat is het UEA bij een Belgische overheidsopdracht?
Het UEA, in het Frans DUME, is de verklaring op erewoord van de onderneming. Boven de Europese drempels voegt zij het bij de offerte of de aanvraag tot deelneming. De koper aanvaardt het als voorafgaand bewijs, in de plaats van certificaten.
Waar wordt een Belgische aankondiging van opdracht gepubliceerd?
Boven de Europese drempels gaat de aankondiging naar het Publicatieblad, dus naar TED, en naar het Bulletin der Aanbestedingen. Daaronder kan ze alleen in dat bulletin staan, op het platform e-Procurement. Het Belgisch Staatsblad is dat bulletin niet.
Wat is het verschil tussen kwalitatieve selectie en gunning?
De kwalitatieve selectie gaat na of de onderneming niet uitgesloten is en of zij de opdracht kan uitvoeren. De gunning wijst daarna de gekozen inschrijver aan, op basis van de economisch meest voordelige offerte.
Publiceert het Belgisch Staatsblad de aankondigingen van opdrachten?
Het Belgisch Staatsblad publiceert wetten, besluiten en akten van rechtspersonen. Aankondigingen van opdrachten verschijnen in het Bulletin der Aanbestedingen en, boven de Europese drempels, op TED. AOEX neemt geen berichten uit het Staatsblad over: er is geen open feed.
Aangehaalde teksten
De tekst van de wet van 17 juni 2016 staat op Justel: Wet van 17 juni 2016 De AOEX-gids over die wet: Gids van de wet Het Belgische platform wordt beschreven door de FOD BOSA: FOD BOSA, 24 januari 2025 TED is het elektronische supplement bij het Publicatieblad: TED
Deze nota beschrijft openbare documenten en de werking van AOEX. Het is geen juridisch advies.
Uitgegeven door aoex.